De industriële revolutie

Gerelateerde afbeelding

Zelfs toen de industriële revolutie zich over de wereld verspreidde en doordrong tot de Ganges, de Nijl en de Jangtsekiang, bleven de meeste mensen meer geloven in de Veda’s, de Bijbel, de Koran en de Analecten dan in de stoommachine. Net als vandaag de dag was er in de negentiende eeuw geen tekort aan priesters, mystici en goeroes die beweerden dat zij als enige de oplossing hadden voor alle kwalen van de mensheid, dus ook voor de nieuwe problemen die de industriële revolutie met zich meebracht. Een voorbeeld: tussen de jaren twintig en tachtig van de negentiende eeuw veroverde Egypte (gesteund door de Britten) Soedan en probeerde dat land te moderniseren en te incorporeren in het nieuwe internationale handelsnetwerk. Dit destabiliseerde de traditionele Soedanese gemeenschap, wekte alom wrevel en leidde tot opstanden. In 1881 verklaarde Muhammad Ahmad bin Abdallah, een plaatselijke religieuze leider, dat hij de Mahdi (messias) was en dat hij was gestuurd om de wet van God op aarde te vestigen. Zijn aanhangers versloegen het Brits-Egyptische leger en onthoofdden de bevelhebber, generaal Charles Gordon, tot grote ontsteltenis van het victoriaanse Groot-Brittannië. Vervolgens vestigden ze een islamitische theocratie in Soedan, die werd geregeerd met de sharia in de hand. Die hield stand tot 1898. Intussen leidde Dayananda Saraswati in India een hindoeïstische revival die als basisprincipe had dat winkel huren nijmegen de Vedaboeken altijd gelijk hebben. In 1875 stichtte hij de Arya Samaj (het Edel Genootschap) ter verspreiding van vedische kennis, hoewel Dayananda de Veda’s eerlijk gezegd wel vaak opvallend liberaal interpreteerde. Zo was hij bijvoorbeeld voor gelijke rechten voor vrouwen, lang voordat dit idee aansloeg in het Westen. Dayananda’s tijdgenoot paus Pius IX had veel conservatievere ideeën over vrouwen, maar hij deelde Dayananda’s bewondering voor bovenmenselijk gezag. Pius voerde een reeks dogmatische hervormingen door en kwam met het nieuwe principe van pauselijke onfeilbaarheid, wat wil zeggen dat de paus zich nooit kan vergissen in geloofszaken (dit middeleeuws aandoende idee werd pas in 1870 een bindend katholiek dogma, elf jaar nadat Charles Darwin Over het ontstaan van soorten publiceerde). Dertig jaar voordat de paus ontdekte dat hij geen fouten kon maken had een mislukte Chinese student, Hong Xiuquan geheten, een reeks religieuze visioenen. In die visioenen onthulde God dat Hong niemand minder was dan de jongere broer van Jezus Christus. God gaf Hong vervolgens een goddelijke missie. Hij droeg hem op de ‘Mantsjoe-demonen’ te verdrijven die China sinds de zevende eeuw regeerden en het Hemelse Koninkrijk van de Grote Vrede (Taiping Tiänguó) op aarde te vestigen. Hongs boodschap sprak tot de verbeelding van miljoenen wanhopige Chinezen, die een knauw hadden gekregen door de nederlagen van China in de Opiumoorlogen en de winkel huren arnhem komst van de moderne industrie en het Europese imperialisme. Maar Hong ging hun niet voor naar een vreedzaam koninkrijk, hoogstens in een opstand tegen de Mantsjoerijse Qingdynastie, de Taiping-opstand, de dodelijkste oorlog van de negentiende eeuw, die van 1850 tot 1864 duurde. Daarbij lieten minstens twintig miljoen mensen het leven, veel meer dan in de napoleontische oorlogen of de Amerikaanse Burgeroorlog.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>